Brede diëtisten informatie over voedingsdoelen

Maaltijdvervangers

Maaltijdvervangende diëten kunnen werken, maar zijn niet geschikt voor iedereen.

Maaltijdvervangers zijn afslankproducten en kunnen goed helpen bij afvallen. Bij een maaltijdvervangend dieet worden vaak maaltijden vervangen door dieetproducten. Geleidelijk aan wordt de normale voeding teruggebracht. Soms worden de afslankproducten naast de gezonde voeding geadviseerd. Maar dit verschilt per product. Bekende maaltijdvervangende diëten zijn onder andere: Modifast, Herbalife en Weight Care. Minder bekende maaltijdvervangers zijn: Cambrigde, Prodimed, Protislank, BCM, Be-slank, Dfordiet en Pronokal.

 

Hoe werkt het?

De verschillende merken bieden de producten aan vanuit de eigen productlijn. Men hoeft zelf geen maaltijden samen te stellen of te koken. De producten zijn kant-en-klaar of moeten worden aangelengd en/of opgewarmd. Het assortiment bestaat vaak uit shakes, maaltijdrepen, soepen, pap en pudding. Sommige merken bieden snacks en avondmaaltijden aan. De meeste producten bestaan echter uit poeders, om thuis zelf aan te maken met water, melk of ander vocht. Hiermee maakt men de shakes, soep, pap en pudding. Soms worden er mixen verkocht om brood, muffins of omeletten mee te maken.

 

Het lichaam heeft calorieën nodig om te kunnen functioneren. Maaltijdvervangende diëten bevatten gemiddeld tussen de 1.200 en 1.400 calorieën per dag. Het worden daarom ook wel caloriearme- of energiearme diëten genoemd. Intensieve maaltijdvervangende diëten bevatten rond de 500 calorieën per dag. Dit wordt ook wel een crashdieet genoemd omdat dit erg weinig is. Bij maaltijdvervangende diëten krijgt het lichaam minder calorieën  binnen dan het nodig heeft. Hierdoor valt men af. 

Het lichaam kan uit drie soorten bronnen energie halen. Dit zijn koolhydraten, vetten en eiwitten. Koolhydraten vormen de belangrijkste brandstof voor het lichaam. Het lichaam zal een overschot aan koolhydraten omzetten in vet. Dit vet wordt in het lichaam opgeslagen. Bij afvallen is het de bedoeling dat het lichaam juist weer vet gaat verliezen. Vet dient vooral als reserve maar het bevat ook een aantal vitamines. Eiwit kent meerdere functies, waarbij het dienen als bouwstof de belangrijkste is. Bijvoorbeeld voor het opbouwen en onderhouden van spieren. Daarom zet het lichaam eiwit alleen in uitzonderlijke gevallen om in brandstof.

 

Alle maaltijdvervangende diëten zijn eiwitrijk. Het doel is om de verbranding van vet in het lichaam te stimuleren. Koolhydraten en vetten worden zoveel mogelijk beperkt. Door deze beperking levert de voeding onvoldoende brandstof aan het lichaam. Dit tekort gaat het lichaam aanvullen door de eigen vet- en koolhydraatreserves aan te spreken. Dit stimuleert het afvalproces omdat er ook vocht, dus gewicht, mee verdwijnt. Na verloop van tijd raken lichaamsvoorraden op. De hersenen hebben koolhydraten nodig. Zonder kan het niet functioneren. Als men wil afvallen heeft men vaak een (te) grote vetvoorraad. Het idee is dat deze afneemt als er eiwitrijk gegeten wordt. Tevens is het beter voor de spieren omdat de spieren niet worden verbruikt als energie. Spieren gebruiken namelijk zelfs in stilstand energie en helpen daarmee met het energieverbruik. Dus met afvallen. Naast de vetverbranding stimuleert het eiwitrijk dieet het afvallen op een tweede manier. Eiwitten zorgen sneller voor een verzadigd (vol) gevoel dan vetten en koolhydraten. Eiwitten zijn door het lichaam moeilijker te verteren. Hierdoor blijft het langer in de maag. Een volle maag zorgt ervoor dat mensen over het algemeen minder eten. Dit maakt het dieet makkelijker vol te houden.

 

Maaltijdvervangende diëten bestaan vaak uit drie of vier fasen. Zijnde een voorbereidingsfase, actiefase, af- en opbouwfase en een gewichtsbehoudsfase. De maaltijdvervangende diëten zijn tijdelijk, daarom dient er naar een gezond voedingspatroon toegewerkt te worden. Sommige maaltijdvervangers ondersteunen hier tot op zekere hoogte in. Maaltijdvervangende producten worden daarnaast vaak aangeboden door ziekenhuizen. Bijvoorbeeld als mensen eerst dienen af te vallen voor een operatie.

 

Effectiviteit van het afvaldieet

Positief:

  • De maaltijdvervangers bevatten, wettelijk verplicht, voldoende vitaminen en mineralen bij drie maaltijden per dag.
  • Maaltijdvervangende diëten bevatten vaak weinig calorieën. Volgens het voedingscentrum valt men bij juist gebruik af van deze diëten.
  • De producten zijn snel klaar te maken of zijn al klaar voor gebruik. De korte bereidingstijd is positief voor veel mensen. Er hoeven geen calorieën geteld te worden. Volgens producenten zijn de diëten gemakkelijk in te passen in het gezinsleven.

 

Negatief:

  • Er is beperkte variatie binnen de producten.
  • Het bevat vaak te weinig calorieën, hierdoor is de kans op het jojo-effect groter.
  • Veel producten hebben een zoete smaak. Na verloop van tijd kan dit gaan tegenstaan.
  • Doordat de voeding vervangen wordt door maaltijdvervangers, kan het “echte” voedsel worden gemist.
  • Maaltijdvervangers mogen soms niet langer dan 3 weken worden gebruikt zonder medische begeleiding.
  • Maaltijdvervangers producenten zeggen dat er geen hongergevoel bij de diëten komt kijken. Klanten noemen dat dit wel het geval is.
  • Het dieet zou gemakkelijk in te passen zijn, maar men eet meestal niet hetzelfde avondeten als de rest van het gezin. Dit wordt als een nadeel gezien.
  • Maaltijdvervangers veranderen vaak niets aan de levenswijze. Na het dieet valt men vaak terug in het oude patroon. De diëten geven te weinig tips voor een beter eetpatroon.
  • Een eiwitrijk dieet kan belastend zijn voor de nieren. Als de nieren niet gezond zijn wordt dit dieet afgeraden. Bij gezonde nieren zijn er bij een dieet van 12 weken geen schadelijke gevolgen gevonden.
  • De diëten zijn niet goedkoop. De begeleiding is soms gratis, maar de maaltijden moeten wel worden betaald. De totale kosten kunnen neerkomen op ongeveer 50 euro per week. Dat lijkt niet zo veel geld. Toch is een normaal weekmenu over het algemeen goedkoper.
  • Bedrijven van de afslankproducten doen vaak verschillende onderzoeken naar hun producten. Veelal is hieruit naar voren gekomen dat mensen die meer eiwit consumeren meer lichaamsvet verliezen. In vergelijking met mensen die normale hoeveelheden eiwit consumeren. Er zijn echter kanttekeningen te plaatsen bij deze studies. De onderzoeken zijn niet onafhankelijk onderzocht. Bovendien is er niet gekeken naar het behouden van het gewichtsverlies.
maaltijdvervangersafvallenafslankendieetcrashdieetModifastHerbalifeWeight CareCambrigderepenshakeskant-en-klaarzakjes poederbegeleidingprijzigjojo-effectnierendiabetesbotontkalkingnierstenenosteoporoseplantaardigdierlijkeiwit

Onderzoek

  • Er zijn veel onderzoeken gedaan naar de effectiviteit van maaltijdvervangende diëten. Over het algemeen komt naar voren dat de diëten helpen om af te vallen.
  • Een dieet met veel eiwitten kan wel belastend zijn voor de nieren. Bij eiwit afkomstig van planten zoals bij Herbalife zou dit niet het geval zijn.
  • Ook zou een eiwitrijk dieet gericht op afvallen, een verhoogde kans op diabetes geven. Dit blijkt uit een studie met ruim 38.000 mensen. Maar dit is vooral het resultaat van het gebruik van dierlijke eiwitten. Het ene maaltijdvervangende dieet gebruikt dierlijke eiwitten, het ander gebruikt plantaardig eiwit.
  • Maaltijdvervangers zijn vaak eiwitrijk, bestaande uit dierlijk en/of plantaardig eiwit. Het is vaak niet duidelijk wat de precieze ingrediënten zijn en wat de herkomst daarvan is. DietCetera heeft navraag gedaan bij verschillende maaltijdvervangers. Niet alle merken hebben een reactie gegeven. Er is gebleken dat maaltijdvervangers niet altijd geschikt zijn voor: vegetariërs, veganisten, halal- of koosjer-levenswijze, gluten- of lactose-intolerantie, koemelk- of soja-allergie. Het is soms wel mogelijk om een maaltijdvervangend dieet te volgen. Producten die niet geschikt zijn kunnen namelijk vermeden worden.
  • Het televisieprogramma Kassa, heeft allerlei diëten getest. Er werd gekeken naar het gewichtsverlies van de proefpersonen. Daarbij werden ook maaltijdvervangers gebruikt, deze scoorde goed op de eindlijst. Kassa concludeerde echter dat Shakes niet de beste afslankmethode waren. De kans op jojoën in gewicht zou groot zijn.
  • Een dieet met veel eiwitten kan er ook voor zorgen dat er meer calcium wordt uitgescheiden. Dit kan botontkalking (osteoporose) veroorzaken. Evenals de kans op nierstenen verhogen.

 

Externe informatie of producten

We zijn extern onderstaande producten, betreffende afvallen, voor u tegengekomen:

Disclaimer voedingsdoelen

DietCetera geeft u met bovenstaande tekst slechts algemene informatie. Wij hebben deze tekst niet gericht op individuele personen en omstandigheden. Vanzelfsprekend hebben we wel getracht deze informatie zo duidelijk en correct mogelijk te omschrijven. U blijft echter zelf verantwoordelijk voor uw eigen keuzes en interpretaties. Mocht u specifieke vragen of problemen hebben dan adviseren we u contact op te nemen met uw (huis)arts, diëtist of andere deskundigen. DietCetera is niet aansprakelijk voor eventuele schade ten gevolge van het onjuist interpreteren van deze tekst.

 

Vorige

top