Brede diëtisten informatie over voedingsdoelen

Chloor of chloride

Chloor of chloride is een belangrijk onderdeel in de spijsvertering van eiwitten. Daarnaast heeft het samen met natrium de functie om een evenwicht te houden in het lichaam.

Chloor wordt ook wel chloride genoemd. Chloride is een elektrolyt dat voorkomt in de voeding samen met natrium. Een elektrolyt is een mineraal dat oplost in water. Bij het oplossen in water heeft chloride een elektrische lading. Deze lading is voor chloride negatief. Door de elektrische lading kan chloride zich makkelijk in het lichaam verplaatsen. Natrium en kalium zijn positief geladen elektrolyten. Natrium en kalium zijn ook mineralen. Natrium en chloride vormen dan samen een neutrale stof. Natrium en chloride vormen samen zout. Een mineraal behoort niet tot het planten of dierenrijk. Het is een niet-levende stof oftewel anorganisch. Stoffen zijn anorganisch of organisch. Organische stoffen zijn afkomstig van levende wezens en hun dode resten. Het gaat om eiwit, koolhydraten, vet en vitamines. Deze zijn nodig voor de groei en instandhouding van het lichaam. Hier zijn ook anorganische stoffen voor nodig. Anorganische stoffen zijn afkomstig van levenloze materialen. Naast vocht gaat het om mineralen (macromineralen) en spoorelementen (micromineralen). Dit zijn voedingsstoffen die in kleine hoeveelheden voorkomen in de voeding. De behoefte die het lichaam heeft aan anorganische stoffen is onderzocht. Mineralen en spoorelementen kunnen worden aangetoond in de weefsels.

 

Het lichaam kan mineralen en spoorelementen niet zelf maken. Wel zijn er een aantal essentieel voor het lichaam. Dat wil zeggen dat ze absoluut noodzakelijk zijn voor het functioneren. Nog niet van alle stoffen is aangetoond dat ze essentieel zijn. Met betere onderzoekstechnieken worden in de toekomst mogelijk meer noodzakelijke mineralen en spoorelementen ontdekt. Mineralen en spoorelementen verschillen in de hoeveelheid die het lichaam ervan nodig heeft. Dagelijks zijn enkele honderden milligrammen tot een gram mineralen nodig. 1 milligram is 0,001 gram. Van spoorelementen zijn enkele microgrammen tot tientallen milligrammen nodig. 1 microgram is 0,001 milligram. 4% van het menselijk lichaam bestaat uit mineralen en spoorelementen.

In deze voedingsdoelverdieping wordt er gesproken over het ontgifte chloor dat van nature aanwezig is in de voeding. Chloor wordt tevens veel gebruikt als schoonmaak- en desinfectiemiddel. De meeste voorkomende bron van chloor is keukenzout. Een andere woord voor keukenzout is dan ook wel natriumchloride. Keukenzout is hetzelfde als tafelzout. Alleen is tafelzout fijner van vorm. Dit maakt het handiger om het over de maaltijd heen te strooien. Bij JOZO tafelzout is jodium aan toegevoegd. Jodium is ook een mineraal dat essentieel is voor het lichaam.

 

Waar zit het in?

Chloor komt vooral voor in de vorm van keukenzout. Zout komt van nature voor in een aantal voedingsproducten. Drinkwater bevat ook een heel klein deel zout. Daarnaast wordt zout toegevoegd aan allerlei voedingsproducten. Hierbij kan gedacht worden aan brood, kant en klaar producten, blikgroenten, vleeswaren en diepvriesproducten. Het zout kan tijdens het productieproces van een voedingsproduct zijn toegevoegd. Maar ook tijdens de bereiding of bij het eten van een maaltijd. Een aantal producten bevatten van nature chloor. Dit zijn echter kleine hoeveelheden. Het zit voornamelijk in olijven, zeewier en roggebrood.

 

Aanbevolen Dagelijkse Hoeveelheid (ADH)

De Gezondheidsraad geeft per voedingsstof aanbevelingen over de hoeveelheid die gezonde mensen dagelijks nodig hebben. Voedingsstoffen zijn bijvoorbeeld vitamines en mineralen. De Gezondheidsraad is een adviescollege van de overheid. Deze voedingsnormen worden gegeven als Aanbevolen Dagelijkse Hoeveelheid (ADH). Voor chloride zelf is geen exacte ADH vastgesteld. Dit komt omdat via de voeding meer dan voldoende chloride wordt verkregen met behulp van zout. Voor de inname van zout is wel een advies uitgebracht door de Gezondheidsraad. Geacht wordt dat 1,5 gram zout per dag genoeg is om in behoefte van chloor en natrium te voorzien. Daarnaast wordt aangeraden om niet meer dan 6 gram zout per dag te nuttigen.

 

Functies in het lichaam

Chloor voorziet in het lichaam een aantal functies. In de maag heeft chloor een groot aandeel met betrekking van de vertering van eiwitten. Eiwitten worden in het lichaam omgezet tot bouwstoffen van cellen en andere stoffen. Chloor bevindt zich in het zoutzuur van de maag. De chemische beschrijving van zoutzuur is HCl. Dit is een zuur dat onderdeel is van het maagzuur. De functies van maagzuur met betrekking op de het verteren van voedsel zijn:

  • het breken van grote voedingsresten in kleinere deeltjes;
  • vernietiging van bacteriën die mee komen via de voeding;
  • het zet de inactieve vorm pepsinogeen om in het actieve pepsine. Pepsine zorgt voor de vertering van eiwitten. Pepsine kan de verbinding die eiwitten bij elkaar houden verbreken.

 

Samenwerking met natrium

Natrium en chloride zijn bij bepaalde lichamelijke processen gezamenlijk betrokken. Deze processen worden hieronder besproken:

  • Vochtbalans. Ze zorgen samen met kalium voor genoeg vocht in de cellen en in de bloedbaan. Dit wordt in samenwerking gedaan met de nieren. De mineralen zorgen ervoor dat het vocht verdeeld is in de cellen, het bloed en de weefsels tussen de organen. Als een te kort is aan vocht, zorgen de nieren ervoor dat vocht wordt terug gebracht in de bloedbaan. Via de bloedbaan kan het terug naar de weefsels worden getransporteerd. Bij een teveel aan vocht wordt dit makkelijk uit gescheiden door de nieren via de urine.
  • Zuur base evenwicht. Met de mineralen bicarbonaat en fosfaat zorgen ze voor het zuur base evenwicht. Door middel van het zuur base evenwicht in het lichaam, kunnen alle processen in het lichaam werkzaam zijn. Als het evenwicht verschuift, kan dit grote gevolgen hebben. Het lichaam zal niet meer optimaal functioneren en kunnen klachten veroorzaken. Klachten zoals hoofdpijn, vermoeidheid en huidproblemen. De longen helpen samen met natrium, kalium en chloride deze balans in stand te houden.
  • In de vorm van zout werkt het eetlustopwekkend en is ook de belangrijkste smaakversterker van voeding.

 

Zout heeft ook een functie in de voedingsindustrie. Voedingsproducten zijn beter te bewaren als zout wordt toegevoegd. Dit komt doordat water wordt onttrokken aan het product. Zo is het beter houdbaar, omdat eventuele bacteriën geen of weinig kans hebben om te groeien. Bacteriën hebben namelijk vocht nodig om zich te vermenigvuldigen.

 

Tekort

Een tekort aan chloride komt eigenlijk niet voor. De nieren zorgen ervoor dat chloor niet wordt uitgescheiden als een tekort dreigt. Daarnaast komt chloride voldoende via de voeding binnen. Zelfs als iemand een natriumarm dieet dient te volgen, zullen er geen tekorten van chloride optreden. Bij een langdurige of hevige diarree kan er wel een chloor tekort ontstaan. Als er daadwerkelijk een tekort wordt geconstateerd zal dit zich uiten in zwakte en een lage bloeddruk. Daarnaast vindt er kalium verlies plaats via de urine.

 

Overdosering

Zover bekend is zijn er geen effecten waargenomen bij een te hoge inname aan chloride.  In combinatie met natrium is wel bekend dat een overmaat kan leiden tot oedeem. Oedeem is een zwelling door een teveel aan vocht. Iemand met oedeem kan dikke enkels hebben. Dit wordt vaak als onprettig en lastig ondervonden. De oedeem kan leiden tot een verhoogde bloeddruk. Bloeddruk is de druk die op het bloed en de vaten staat om alles door het lichaam heen te pompen. Door matig gebruik te maken van zout kan de bloeddruk gezond blijven. Door de bloeddruk op peil te houden, is de kans kleiner op hart- en vaatziekten kleiner.

Een overdosering kan voorkomen bij:

  • uitdroging;
  • inname van bepaald medicijnen;
  • een hoge inname van tafelzout of kalium zout inname;
  • verminderde urine aanmaak bij sommige vormen van kanker, maagontsteking of nierziekte.

 

Stofwisseling 

Chloride komt in het lichaam via tafelzout of kaliumzout. Het wordt hoogstwaarschijnlijk opgenomen in de darmen.

chloorchloridezoutbloeddrukvochtbalanszuur base evenwichtvoedingsindustriepepsinemaagzuurpepsinogeenHClvernietiging van bacteriën

Wisselwerking 

Chloride werkt goed samen in het lichaam met:

 

Invloed van bewaren en bereiden 

In de literatuur staat niet beschreven wat het effect is van verhitten op chloride. Wel is bekend dat door toevoeging van zout producten langer houdbaarder zijn.

 

Supplementen 

Het lichaam neemt mineralen uit supplementen makkelijker op dan uit de voeding. Mineralen in voedingsmiddelen zijn vaak verbonden met andere stoffen. Door de spijsvertering worden de mineralen losgemaakt, zodat het lichaam ze kan opnemen. Dit lukt niet altijd helemaal. Hierdoor verlaat een gedeelte ongebruikt het lichaam. Kunstmatige mineralen in supplementen hoeven niet meer losgekoppeld te worden. Daardoor kunnen ze makkelijker worden opgenomen. Dit wil overigens niet zeggen dat een pil beter is dan gezonde voeding. Over het algemeen is zo’n pilletje niet nodig, mits er gezond en gevarieerd gegeten wordt. Er zijn echter wel groepen voor wie aanvulling zinvol kan zijn. Sommige mensen vinden het toch prettig om een multivitamine preparaat te gebruiken. In een multivitamine preparaat zitten ook veel voorkomende mineralen. Een multivitamine preparaat wordt bijvoorbeeld gebruikt tijdens verkoudheid of griep. Bij chloride zal het niet nodig zijn om deze via een suppletie in te nemen, omdat chloor voldoende in de voeding zit.

 

Onderzoek

Uit onderzoek blijkt dat 44% van de Nederlanders twijfelt of kraanwater elders in Europa wel veilig is om te drinken. Kraanwater uit Spanje, Italië en Frankrijk wordt het minst gewaardeerd. Dit water is wel veilig te drinken, maar verschilt vaak erg in smaak met het Nederlandse kraanwater. Nederlands kraanwater wordt overigens het best gewaardeerd door vakantiegangers. Dit verschil in smaak komt door de kleine toevoeging van chloor. Chloor is in deze kleine hoeveelheid niet schadelijk.

 

Disclaimer voedingsdoelen

DietCetera geeft u met bovenstaande tekst slechts algemene informatie. Wij hebben deze tekst niet gericht op individuele personen en omstandigheden. Vanzelfsprekend hebben we wel getracht deze informatie zo duidelijk en correct mogelijk te omschrijven. U blijft echter zelf verantwoordelijk voor uw eigen keuzes en interpretaties. Mocht u specifieke vragen of problemen hebben dan adviseren we u contact op te nemen met uw (huis)arts, diëtist of andere deskundigen. DietCetera is niet aansprakelijk voor eventuele schade ten gevolge van het onjuist interpreteren van deze tekst.

 

Vorige

top