Brede diëtisten informatie over voedingsdoelen

Fairtrade

Fairtrade zorgt er voor dat boeren een goede prijs krijgen. Er worden strikte eisen gesteld om een product fairtrade te mogen noemen.

Fairtrade staat voor eerlijke handel. Eerlijke handel betekent dat de fabrikant of maker van een product een eerlijke prijs heeft gekregen. Ook milieu en bijvoorbeeld het tegengaan van kinderarbeid is hierbij belangrijk. Met het milieu wordt ook wel ecologie bedoeld. Ecologie staat voor alle processen en relaties tussen mensen, dieren, planten en aarde. Hierbij wordt ook wel van het ecosysteem gesproken. Dit systeem gaat er van uit dat alles wat de mensheid doet, ook invloed heeft op planten, dieren en de aarde.

De hoeveelheid internationale handel is de laatste jaren sterk toegenomen. Dit betekent dat er meer handel is tussen verschillende landen. Producten die in Nederlandse supermarkten worden gekocht, komen van over de hele wereld. Dit komt onder andere omdat Nederland niet het klimaat heeft om bepaalde voedingsmiddelen te verbouwen. Het is in Nederland bijvoorbeeld niet warm genoeg om bananen te kunnen verbouwen. De productiekosten liggen in veel landen een stuk lager dan in Nederland. Het is daarom aantrekkelijk om veel te importeren vanuit het buitenland. Producten als koffie, cacao, thee en soja worden in andere landen geproduceerd. Deze komen voornamelijk uit Afrika, Latijns-Amerika en Azië. Voorheen werden veel boeren van bijvoorbeeld koffieplantages uitgebuit. Deze boeren kregen te weinig geld voor hun goederen. Door fairtrade krijgen boeren en producenten een goede prijs. Deze prijs moet de productiekosten dekken en de boer een goed salaris bieden. Ook zorgt fairtrade voor betere werkomstandigheden. In veel landen zijn werkomstandigheden lang niet zo goed als in Nederland.

 

Onlangs kregen fairtrade organisaties zoals Max Havelaar felle kritiek. De werkomstandigheden die worden voorgehouden zou niet overeenkomen met de werkelijkheid. En de boeren zouden minder betaald krijgen dan wordt verteld. De verschillende fairtrade organisaties spreken deze kritiek tegen en zeggen juist een hele goede samenwerking met de boeren te onderhouden. Maar wat is nu precies het verschil tussen normale boeren en fairtrade boeren? Normale boeren werken individueel. Dit wil zeggen, zij hebben geen samenwerkingen met andere bedrijven. Grote multinationals nemen bij hen producten af, vaak voor een te lage prijs. Door de lage prijs is een boer niet in staat zijn eventuele werknemers een goed salaris te geven met menselijke arbeidsomstandigheden. De multinational transporteert de goederen vervolgens naar vooral westerse landen en verdient hier veel geld op. Fairtrade zorgt ervoor dat verschillende boeren zich kunnen verenigen tot een coöperatie. Een coöperatie is een groep boeren die samenwerken. De coöperatie kan gezamenlijk zorgen voor het transport naar bijvoorbeeld de haven. Normaal zou de boer dit alleen doen. Hiermee zorgt de coöperatie voor kostenbesparing. De afname van deze goederen gebeurt door de fairtrade producenten zoals Max Havelaar. Zij zeggen een goede prijs te betalen voor de producten, waarmee een boer de kosten voor de coöperatie kan dekken en werknemers een reëel salaris kan geven. Fairtrade producten dienen daarnaast aan bepaalde milieueisen te voldoen. Dit betekent dat de producten van fairtrade minder belastend zijn voor het milieu dan reguliere producten. Fairtrade producten zijn gezien de voedingswaarde niet gezonder of ongezonder dan reguliere producten.

 

Geschiedenis

Fairtrade bestaat al tientallen jaren. Rond de jaren vijftig werden voor het eerst fairtrade producten gemaakt. Deze producten werden verhandeld in kerken. Hiermee kon geld verdiend worden dat naar armere landen ging. Het was dus oorspronkelijk meer bedoeld als ontwikkelingshulp. In 1959 werd Steun Ontwikkelde Streken (S.O.S.) opgericht. Door middel van inzamelingsacties stuurden zij melkpoeder naar ondervoede kinderen in Sicilië. Later werd S.O.S. omgezet naar de naam Fair Trade Original. Hiervan zijn nu eigen producten op de markt. In Nederland werd in 1969 de eerste Wereldwinkel geopend. Dit gebeurde in Breukelen. In deze winkel werden fairtrade producten verkocht. In 2009 waren er inmiddels ongeveer 400 fairtrade winkels in Nederland. Aangezien fairtrade producten moesten worden herkend, werden er keurmerken ontwikkeld. Een keurmerk geeft aan dat een product voldoet aan bepaalde eisen. Max Havelaar is daar een voorbeeld van. Een ander bekend merk is UTZ Certified. UTZ Certified heette tot 2007 Utz Kapeh. Utz Kapeh staat in de Maya taal voor ‘goede koffie’. Zij gingen vanaf 2007 ook chocolade en thee verhandelen. Hierom werd de naam omgezet naar UTZ Certified. Max Havelaar begon in het jaar 1988 met het produceren van fairtrade producten. Op dit moment hebben ook steeds meer reguliere supermarkten fairtrade producten in het schappen liggen. De verkoop van fairtrade producten neemt ieder jaar toe. In 2011 is er in vergelijking met 2010 20% meer aan fairtrade producten verkocht. Tegenwoordig blijft dat niet alleen bij voedingsmiddelen. Ook bijvoorbeeld meubels en kleding kan fairtrade verhandeld zijn.

 

Voeding

In Nederland zijn steeds meer fairtrade voedingsmiddelen te koop. Deze voedingsmiddelen hebben vaak hun eigen merk of keurmerk. Producten die een fairtrade keurmerk kunnen dragen, zijn onder andere koffie, chocolade, thee, bananen en rietsuiker.

Fairtrade merken of keurmerken:

  • Max Havelaar: Producten met het Max Havelaar keurmerk voldoen aan verschillende eisen. Dit keurmerk zit op onder andere banaan, citrusfruit, koffie en thee.
  • Fair Trade Original: Fair Trade Original is geen keurmerk. Het is een eigen fairtrade merk. Het assortiment voedingsmiddelen van dit merk is groot. Zij hebben onder andere wijn, chocolade, koffie, thee en noten. Naast voedingsmiddelen verkopen zij ook andere producten. Zoals kleding, sieraden en meubels.
  • Verkade: Ook Verkade is geen keurmerk maar een eigen merk. Zij staan vooral bekend om chocolade. Hiervoor gebruiken zij fairtrade cacao en suiker.
  • Rainforest Alliance: Dit keurmerk staat voor duurzame, fairtrade producten uit het regenwoud. Het Rainforest keurmerk komt voor op verpakkingen van koffie, thee, cacao, bananen en andere vruchten.
  • UTZ Certified: Dit keurmerk is te vinden op chocolade, koffie en thee. Het UTZ keurmerk is internationaal erkend.

 

Tegenwoordig zijn er meerdere grote supermarkten die eigen fairtrade producten verkopen. Albert Heijn verkoopt bijvoorbeeld tegenwoordig producten onder de naam “Puur & Eerlijk” fairtrade.

fairtradeeerlijke handelmilieuduurzaamheidinternationale handelwerkomstandighedenmilieuFair Trade OriginalMax HavelaarUTZ certifiedMax HavelaarVerkadechocoladekoffietheebananen

Voordelen 

  • Minder belastend voor milieu.
  • De afkomst van de producten is bekend.
  • De producten zijn niet tot stand gekomen door middel van kinderarbeid.
  • De producent heeft een goede prijs gekregen voor zijn producten. De producent wordt niet uitgebuit.

 

Nadelen

  • De prijs is vaak hoger.
  • Niet alle producten zijn fairtrade te verkrijgen.
  • Fairtrade producten zorgen voor zo’n 3 miljoen banen in ontwikkelingslanden.
  • Veel mensen denken dat fairtrade producten gezonder zijn. Uit een onderzoek bleek dat mensen bij fairtrade verwachtten dat het beter is voor de gezondheid dan regulier producten. Zo is de verwachting bijvoorbeeld dat het minder calorieën bevat.
  • Fair Trade Original en Verkade hebben de meest duurzame producten. Deze twee merken zijn in 2011 door een onderzoeksbureau uitgeroepen tot de meest verantwoorde fairtrade producenten van Nederland.

 

Externe informatie of producten

We zijn extern onderstaande boeken, betreffende fairtrade, voor u tegengekomen:

  • Wat van Fair komt..., een culinaire wereldreis. Auteur Ramon Beuk, Nederlands, 191 pagina's. Aantrekkelijk boek met een uitstekende combinatie van informatie en recepten, afgesloten met een lijst van verkrijgbare Fair Trade producten.
  • The Fair Trade Scandal. Auteurs Ndongo Samba Sylla & Ndongo Sylla, Engels, 208 pagina's. Through a sharp analysis based on insider knowledge, the writer shows that there is a big gap between the rhetoric of Fair Trade and its practical results.
  • Heerlijk Eerlijk. Het Oxfam Fairtrade Kookboek. Auteur A. Eco, Nederlands, 144 pagina's. Meer dan vijftig exotische en verrassende recepten, telkens bereid met fairtrade-ingrediënten.
  • Fair Trade. Auteur Eric St-Pierre, Nederlands, 208 pagina's. Een uitgebreid en kleurrijk overzicht van de verbouw van koffie, cacao, suiker, thee, bloemen, rijst, katoen, bananen, karitenoten, quinoa, guarana en druiven op basis van duurzaamheid, kleinschaligheid en eerlijke handel.

 

Disclaimer voedingsdoelen

DietCetera geeft u met bovenstaande tekst slechts algemene informatie. Wij hebben deze tekst niet gericht op individuele personen en omstandigheden. Vanzelfsprekend hebben we wel getracht deze informatie zo duidelijk en correct mogelijk te omschrijven. U blijft echter zelf verantwoordelijk voor uw eigen keuzes en interpretaties. Mocht u specifieke vragen of problemen hebben dan adviseren we u contact op te nemen met uw (huis)arts, diëtist of andere deskundigen. DietCetera is niet aansprakelijk voor eventuele schade ten gevolge van het onjuist interpreteren van deze tekst.

 

Vorige

top